Paniekvrij leren (deel 1)

DE DIEPTE IN

De laatste tijd heb ik gezocht naar manieren om meer waarde met je te delen en de diepte in te gaan. Daarom ben ik begonnen met zowel video’s maken (bekijk hier de ‘bijpassende’ video voor dit onderwerp) en wil ik die informatie nu ook delen in blogs, zodat jij op je eigen manier de informatie in je op kunt nemen.

Kortom, hier m’n allereerste blog, en we duiken vandaag gelijk de diepte in over circulaire leermodellen. Uhh. Wat? Circulaire leermodellen? Yup. Eigenlijk een fancy woord voor theorien die in een ronde afbeelding zijn gestopt om het visueler voor je te maken.

‘Circulaire leermodellen’, dat klinkt misschien nogal stoffig, maar ik ga proberen deze stoffige modellen voor je tot leven te brengen! Zodat jij er super concreet mee aan de slag kunt om jezelf, je onderneming of organisatie beter te leiden.

We beginnen deze reeks met een flinke (maar boeiende) blog over de Zone van naaste ontwikkeling van Vygotsky; een model dat gaat over het hart van mijn onderneming; over leren/ontwikkelen. Een model dat handig is wanneer jij in jouw bedrijf of organisatie anderen dingen wilt aanleren, of dat nu in een workshop of training is, tijdens een begeleidingsmoment of online. Maar ook zeker voor jezelf, want als jij een bedrijf, organisatie of project runt, ben je constant aan het leren en buiten je comfortzone aan het opereren! Daarom beginnen we vandaag met het model vanuit jou als ondernemer.

VERDRINKEN

Stel je voor… Jij hebt een hoofd bomvol kennis over jouw vakgebied. Je bent goed in wat je doet. Of, je hebt super goeie, inspirende ideeen. Jouw doel is om die kennis en informatie met anderen te gaan delen. En je droomt ervan om op conferenties, met duizenden bezoekers, op het podium te staan en jouw schat aan informatie over te brengen of anderen te inspireren in jouw missie mee te gaan.

En stel nu, dat er een mega grote hand boven je hoofd vliegt (zo’n Google maps hand), jou oppakt, en op het podium dropt van de conferentie van je dromen. Daar sta je dan. Duizend paar ogen zijn op jou gericht. Dit is jouw moment om te shinen! Om jouw verhaal aan hen door te geven, hen te onderwijzen, hen te inspireren!

Ondanks dat jij nog steeds dezelfde kennis hebt als voordat je op dat podium werd gedropt, gebeurt er iets geks. Je stamelt, je stottert, je komt niet uit je woorden. Het voelt alsof je aan het verdrinken bent. Je bent in PANIEK! Je begint te ijsberen, en na wat voor jouw gevoel een eeuwigheid is, loop je met klotsende oksels het podium af, waar je met tranen in je ogen zegt DAT NOOIT MEER!

Ho, wacht eens. Waarom nooit meer?! Dit is toch je droom?

De theorie van Vygotsky, ‘de zone van naaste ontwikkeling’ geeft antwoord op de vraag, en kan je ook inzicht geven in hoe jij wel voorbereid het podium op kunt klimmen, zonder peentjes te zweten.

JE COMFORTZONE

Dit is het model, de cirkel die ik belooft had.

Dus nu komt er eventjes wat droge uitleg. De binnenste cirkel is je comfortzone. De momenten waarop je denkt: ‘I can do this!’. Je voelt je op je gemak. Als je hier te lang in blijft, ga je onderpresteren en je vervelen. Leuk voor even, maar we zijn niet gemaakt om daar te blijven vertoeven.

De buitenste cirkel is het tegenovergestelde, de paniekzone, maar ook de zone met je gewenste uitkomst. Het zijn de dingen die je niet kunt, maar die je wel graag wilt kunnen. En wanneer je ze nu probeert, krijg je dikke vette paniek (zoals je al merkte toen je op dat podium werd gedropt)!

De reden dat je in paniek raakte op dat podium, was niet omdat je een dikke puist had, of omdat je een ketchup-vlek in je witte blouse had (hoe vervelend die dingen ook kunnen zijn ;)). De reden van je paniek, was omdat jouw huidige competenties niet aansloten bij de competenties die je nodig had om je publiek in te pakken.

Het woord competentie kun je uiteenrafelen in drie onderdelen; je kennis, vaardigheden en houding. Om het voorbeeld van spreken voor een groot publiek aan te houden, betekent dat dat je misschien wel kennis had over het onderwerp, maar dat je geen kennis had (het hoofd-deel) over ‘hoe voor publiek te spreken’. Daarnaast miste je de vaardigheden (het doen-deel), je had het tenslotte nog nooit gedaan!  Als laatste was je houding (het .. houding-deel.. *awkward face*..) niet ‘matchend’ met de houding die je nodig had. Dat kan je letterlijke houding zijn; sta je rechtop, hoe gebruik je je handen, hoe luid spreek je, etc. Maar het is ook je mindset; je was onzeker over je kunnen, werd bang van al die starende ogen en reageerde reactief.

Hoe kun je dat gat tussen comfortzone en paniekzone dichten? Hoe kan dat wat jou nu in paniek brengt, jouw nieuwe comfortzone worden?

GROEI

De middelste cirkel, de zone van naaste ontwikkeling, is waar het volgens Vygotsky allemaal om draait. Hier sluiten je huidige competenties aan op de dingen die voor jou nog onbekend zijn. Het is volgens Piaget de ideale spot om te leren. Wanneer je je in deze zone beweegt, breidt je comfortzone zich geleidelijk uit.

Natuurlijk kun je ook in je comfortzone blijven. In je onderneming of organisatie doen we dat wanneer we taken uitbesteden. Daar is helemaal niets mis mee. Schrijf een speech, en laat iemand anders voor die groep gaan staan! Jij bereikt je doel (je kennis wordt gedeeld), zonder uit je comfortzone te stappen. Soms is dit de beste oplossing, omdat je bijvoorbeeld op andere vlakken al veel aan het leren bent, en even genoeg uitdagingen op je bordje hebt. Of je kiest ervoor om je te specialiseren en vooral op een punt van je expertise nog meer te leren en dus uit je comfortzone te stappen.

Maar wanneer jij iets wel heel graag wilt leren, is zone van naaste ontwikkeling de place to be. De plek waar je kunt experimenteren, en er werelden voor je opengaan. Want, zo zegt Piaget, ‘play is the answer to how anything new comes about’.

STEIGERS

Klinkt leuk, maar hoe doe je dat nu? Uit je comfortzone stappen en er ook nog van kunnen genieten?

Hier komt meneer Vygotsky een oplossing, genaamd ‘scaffolding‘. Dit betekent zoiets als steigers bouwen. Het is het proces waarbij de leraar (de expert, coach, trainer, etc.) demonstreert hoe je het probleem (het gat tussen hier en waar je wilt zijn) op kunt lossen. Daarbij geeft de leraar de middelen en support die nodig is het gat te overbruggen.

Vooral als je iemand anders iets aan wilt leren in je bedrijf of organisatie is deze theorie super handig, maar met een beetje creativiteit passen we hem ook toe op jouw eigen leerproces.

Deze theorie toepassend op je wens op het podium te staan zonder klotsende oksels, kun je op zoek gaan naar een ‘leraar’. Iemand die het jou voor kan doen. Je kunt letterlijk een trainer in de hand nemen, of op social media en via Google op zoek gaan naar een model, iemand die jouw voorbeeld is.

Wie doet wat jij graag wilt doen? Hoe doet diegene dat? Welke kennis heeft hij/zij? Hoe gedraagt hij/zij zich? En wat is zijn/haar houding? Je kunt die persoon gaan volgen op social media, om meer te weten te komen van zijn/haar achtergrond.

Vervolgens kun je jezelf ook de middelen verschaffen om jezelf te supporten (steigers te bouwen). Schrijf je speech bijvoorbeeld eerst uit. Neem je speech op op video en speel hem weer af. Houd je speech voor een vriendin of collega en laat haar er feedback op geven (en bemoedigen! Dit helpt je namelijk in je mindset; een stukje houding).

Zo, dat was meer dan genoeg voor in blog 1! In de volgende blog ga ik deze theorie toepassen op je doelgroep. Dus, hoe jij de leraar kunt zijn die de steigers aanbiedt. En ik ga hem zelfs een stukje uit z’n verband trekken en met je kijken naar hoe we hem kunnen gebruiken om klanten te creeeren (of fondsen te werven)!

Stay tuned!

Liefde.

Petra

NB. Voordat we doorgaan naar je doelgroep en klanten creeeren, heb ik een uitdaging voor je: Pas dit model toe op een situatie waarin jijzelf in paniek raakt, iets waarvan je denkt: oei.. dit kan ik niet! (bijv. Ik heb geen focus! M’n financiele administratie is een zooitje! Etc.). Beschrijf de kennis, vaardigheden en houding die jij op dit moment al hebt (positive affirmation!), en waar je naartoe wilt. Kijk vervolgens welke steigers jij kunt bouwen om dichter bij je doel te komen.

  • Share post

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *